ابوالفضل کریمی: حجم اطلاعاتی که هر روز در سراسر زمین منتقل می‌شود، به زودی از ظرفیت شبکه فعلی فیبر نوری که وظیفه انتقال اطلاعات را برعهده دارد، فراتر می‌رود و به این ترتیب، جهش بعدی در فناوری انتقال اطلاعات بسیار زودتر از آن‌چه تاکنون تصور می‌شد؛ می‌بایست اتفاق بیفتد.

به گزارش بی‌بی‌سی تاکنون محدودیت ظرفیت این کابل‌ها وابسته به آماده‌سازی سیگنال‌های نوری برای عبور از کابل‌ها بود. اما آخرین آزمایش‌ها نشان می‌دهد نرخ انتقال اطلاعات هم‌اکنون به بیش از نیمی از ظرفیت کابل‌های فیبر نوری رسیده و به این ترتیب نیاز به ساخت کابل‌های با پهنای باند بیشتر احساس می‌شود.

در گذشته ابداعات متعددی انجام شده تا ظرفیت اطلاعاتی کابل‌های فیبر نوری افزایش یابد. اولین تغییر، کاهش جذب سیگنال‌های نوری در حین عبور از کابل بود تا با کاهش انرژی تلف‌شده، نرخ انتقال اطلاعات در کابل‌های نوری بهبود یابد. این تغییر باعث شد اطلاعات صدها برابر سریع‌تر منتقل شوند و از نظر تئوری نیز ظرفیت فیبرهای نوری هزاران برابر افزایش یابد. اما حتی با این دستاورد بزرگ، مدت‌هاست که محدودیت ارسال اطلاعات تحت تاثیر لیزرها و تجهیزات الکترونیکی استکه سیگنال‌های نوری را در دو طرف خطوط ارتباطی آماده و ارسال می‌کنند.

اما دیوید ریچاردسون از مرکز تحقیقات اپتوالکترویک دانشگاه ساوث‌همپتون می‌گوید: «بهترین نرخ اطلاعاتی که در تنظیمات آزمایشگاهی به آن رسیده‌ایم، نشان می‌دهد کابل‌های فیبر نوری رسانه‌های نامحدودی برای انتقال اطلاعات نیستند. این تصور که فناوری فعلی کابل‌های نوری دارای ظرفیت نامحدودی برای انتقال اطلاعات هستند، درست نیست و ما در حال رسیدن به مرز فناوری‌های فعلی هستیم. به این ترتیب ما باید به دنبال روش‌های جدیدی باشیم تا بتوانیم ظرفیت داشته‌های فعلی خود را باز هم افزایش دهیم. شاید بتوان با شیوه رمزگذاری سیگنال‌های نوری سرعت را افزایش داد، اما تغییرات عمده فقط با تغییر خود کابل‌های فیبر نوری امکان‌پذیر خواهد بود. اگر بتوان با طراحی و پیاده‌سازی یک فناوری جدید، ظرفیت کابل‌های نوری را 2 برابر کرد؛ شاید نیاز بشر برای 2 یا 3 سال آینده پاسخ داده شود؛ این در حالی است که ما به تغییراتی نیاز داریم که بتواند ظرفیت کابل‌ها را تا 100 یا 1000 برابر افزایش دهد».

البته نرخ انتقال اطلاعات مورد نیاز وابسته به میزان افزایش تقاضاست که پیش‌بینی آن نیز بسیار مشکل است. این موضوع با توجه به نیازها و فشارهای بازار تعیین می‌شود. امروزه فایل‌های ویدیویی تنها محتوای اینترنتی هستند که ظرفیت اینترنت را تهدید می‌کنند. اگر مردم بخواهند ویدیوهای سایت‌هایی مانند یوتیوب را با کیفیت‌های بالا ببینند، شاید مجبور باشند برای آن هزینه بیش‌تری نیز بپردازند و همین افزایش قیمت می‌تواند به نوعی میزان تقاضا را محدود کند.

دکتر ریچاردسون معتقد است تغییرات رفتاری نیز درست مانند تاثیرات بازار می‌تواند این محدودیت‌ها را به تعویق بیاندازد. شاید ما باید به زودی باید خود را برای کنار آمدن با این حقیقت آماده کنیم که پهنای باند هم درست مانند آب و انرژی باید عاقلانه و درست مصرف شود.

شایان ذکر است پس از گذشت نزدیک به نیم قرن از اختراع فیبر نوری، تنها طی دو دهه اخیر است که استفاده از آن برای انتقال اطلاعات در سطح عالم مورد توجه قرار گرفت و فراگیر شد؛ طوری‌که حتی جایزه نوبل فیزیک 2009 نیز پس از ده‌ها سال تاخیر به چارلز کائو تعلق گرفت.